Rezultatili a catagrafiillei
Datili a catagrafiillei dizvărtită tru România tru 2022 spunu că populaţia activă scădzu cu pisti ună miliuni di oamiñi tru añilli ditu soni.
Mihai Pelin, 04.01.2023, 14:10
Tru aestu kiro, tru România, 7,6 milioane di oamiñi au ună huzmeti, iara pisti 11 milioane di cetăţeni suntu inactivi ică șomeri. Catagrafia, adrată anlu ţi tricu di Institutul Naţional di Statistică, spuni că procesul di auşeari demografică s-ahăndusi andicra di atea ditu soni catagrafie şi s’veadi ună creaştire a pondirillei populaţillei di 65 di añi şi pisti aestă ilikie. Numirlu total di bănători agiumsi, tru aestu kiro, la pţănu pisti 19 miliuñi, tru scădeare cu cama di ună miliuni tru 10-lli añi ditu soni. Datili spunu ună tendituță găilipsitoari: ñicurarea a populațiillei ali Românie s’faţi tru arada a persoaniloru active, kiro tru cari populația inactivă armâne constantă. Ditu 42 di giudeţi (inclusiv București), 39 kirură ditu numirlu di bănători, capitala nregistrânda nai ma mari scădeari (166.000 di persoane).
Populaţia activă ali Românie easti di 8,1 milioane di persoane, iara aproapea 500 di ñilli suntu şomeri, majoritatea bărbaţ. Tru aţea ţi mutreaşti populaţia inactivă, pensionarlli şi beneficiarii di agiutor social reprezintă aproapea 40%, iara elevllii şi studenţăllii, aproximativ 32%. Analiza yini ama şi cu ună hăbari bună: criscu nivelul di educaţie tru arada a populaţiillei. Pisti 43% bitisiră liceul ică ună turlie di nviţământu postliceală, profesională ică tehnică, andicra di 37% di aoa şi 10 añi. România misură tru aestu kiro și 143.000 di oamiñi analfabeţ. Uidisitu cu experțălli, tru yinitoru, va s’aibă dezechilibri majore pi păzarea a forţăllei di lucru şi tru sistemlu public di pensii. Sociologlu Gelu Duminică lugurseaşti că yinitorlu ali Românie nu easti ici bunu, tru condiţiile tru cari auşearea demografică criscu.
Gelu Duminică: “Tru aestu kiro avem vără 1,4 oamiñi dependenţă la ună persoană activă, iara predicţia easti ca tru yinitorlli 20 añi raportul s’agiungă iuva la 3,5 la 1, dimi ună persoană activă s’ţănă ditu taxili şi impozitili a lui cata 3,5 oamiñi pensionari, ama şi dependente. Tru aestă oară, avem un dificit la fondul di pensii di dauă miliardi di euro. Cu alti zboară, la 1,4 scăñisimu, ama minduiţ, ţi va s’hibă 3,5. Dimecu nu ai cum s’ndrupăşţă tută pirmitusearea aesta, că maş car ava lu xanaandredz sistemul di pensii. Cama pi româneasti, bărnulu a meu mu mata va s’aibă pensia cum easti tora, şi ftuhia a pareiillei di ilikiie 65+ va s’hibă una extrem di accentuată, dimi nu ai cum s’ţăñi keptulu. Nu ari ună cearei magică tru aestă oară, cara lucărli va s’ducă pi aestă cali.”
Gelu Duminică nica spus că pi kiro di mesi şi lungu pot s’hibă adoptate dauă soluţii. Prota va s’hibă ndruparea familiilor tiniri pritu niscănti facilităţ fiscale şi dizvoltarea di creşe, di exemplu, tra s’aducă pi lume ma mulţă cilimeañi. A daua variantă nsimneadză stmularea românilor fugaţ tru xeani tra s’toarnă tru văsilie. Aestu fu a 13-a catagrafie ditu istorie şi prota ditu România organizată acutotalui tru format digital.
Autoru: Mihai Pelin
Armânipsearia: Taşcu Lala
